پرتال گردشگری استان گلستان
جاذبه های گردشگری استان گلستان به پنج زبان
فارسی | انگلیسی | روسی | چینی | عربی
Fa | En | Ru | Ch | Ar
زیرپرتال ها
دسترسی سریع به مکان های گردشگری
پرتال گردشگری

برای ورود به پرتال گردشگری ویزیت ایران اینجـــا کلیک کنید

کلیپ های گردشگری
رسیدگی به شکایات
حراست اداره کل
رسیدگی به تخلفات اداری
بازرسی و رسیدگی به شکایت اداره کل

پست الکترونیکی دفتر بازرسی و رسیدگی به شکایات
به منظور ارتباط مستقیم مراجعین و کارکنان با این اداره کل

Bazresi@mcth.ir

سامانه ارتباطی حراست کشور

سامانه ارتباطی سازمان حراست کل کشور آماده دریافت گزارش ها , پیشنهادها و شکایات های شما در رابطه با عملکرد حراست ها می باشد .

عفاف و حجاب
امر به معروف
یادداشت/ مریم منصوری*

کد خبر : 16427 تاریخ انتشار : یکشنبه 21 شهریور 1400 12:25

دیوان مختومقلی فراغی گنجینه‌ای از میراث شفاهی ترکمن

دیوان و اشعار مختومقلی فراغی ازجمله گنجینههای ارزشمند میراث شفاهی ترکمن است که در حوزه میراث ناملموس و گروه سنت‌ها و نمودهای شفاهی قرار می‌گیرد که در سال 1396 به شماره 1393 در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.


مختومقلی فراغی، فرزند دولت‌محمد آزادي، شاعر و عارف نامدار ترکمن است که در سال 1153 هجری قمری در روستای حاجی‌قوشان گنبدکاووس به دنیا آمد و در سال 1210 هجری قمری در روستای آق‌تقای وفات یافت. از او یک دیوان شعر با 450 عنوان شعر باقی‌مانده که در سال 1345 برای اولین بار به چاپ رسید. مختومقلی در اواخر دوره نادرشاه و اوایل دوره قاجار زندگی می‌کرد. دیوان ایشان، یکی از کتاب‌های مشهور و موردستایش قوم ترکمن ایران و جهان است.


او در ابتدا نزد پدرش تعلیم دید، سپس براي ادامه تحصيل به مدرسه ديني ادريس بابای تركستان رفت و بعد وارد مدرسه شيرغازي در بخارا شد. مختومقلی فراغی در بخارا با استادي بنام نوري كاظم بن باهر آشنا مي‌شود و با وي به افغانستان و هندوستان سفر مي‌كند و با كسب علم و تجربيات فراوان به بخارا بازمی‌گردد و سرانجام بعد از سال‌ها دوري از وطن، به ايران مراجعت مي‌كند و تا پايان عمر به تربیت فرزندان اين ديار مشغول مي‌شود.


مختومقلي در طول 57 سال زندگي سعي کرده است حاصل تلاش‌هاي خود را به انسان‌های نيازمند و دردمند زمانه خود هديه كند و از سويي، با نیش قلم و اشعارش با ستمگران آن دوره به مبارزه برمي‌خيزد و در اين راه هرگز ترسي به دل راه نداده است. او به اقتضای شرايط اجتماعي و اقتصادي نامناسب آن دوران، با تمام توان خود، در راه اتحاد و يكپارچگي مردم و مبارزه با جهل و بی‌سوادی و گسترش تعاليم عاليه اسلام كوشید.


با توجه به اشعار سروده شده توسط مختومقلی فراغی با مضامینی چون مذهبی، اخلاقی، اجتماعی، عدالت‌خواهی، وطن‌پرستی و... می‌توان اذعان کرد دیوان مختومقلی فراغی از غنای خاصی برخوردار است و دامنه گسترده‌ای از مخاطبین در تمامی حوزه‌ها را در برمی‌گیرد. در اینجا اشاره‌ای خواهیم داشت به موضوعات متعددی که شاعر در دیوان خود به آن پرداخته است.


اوضاع آشفته سیاسی ایران در زمان مختومقلی (دوران نادرشاه):
دانا من دییب مسکین لاری اونوتمه/افضل من دییب نامردلاره باش قاتمه
ارک ایستایب عجب دستانینگ ساتمه/ایلینگا بخش ایلاب اوتگین فراغی
ترجمه: ای مختومقلی، به‌صرف دانا بودن، مسکینان را از یاد مبر/با فضل خود در برابر نامردان سر فرود نیاور
برای آزاد زیستن، آثارت را ارزان مفروش/هرچه که داری، برای مردم بگو


در باب وطن‌دوستی:
گل کونگل من سنگا نصیحت قیلای/واطانیترک ادیب گدیجی بولمه
اوزینگدان بر اگسیگ غیر ناماردنگ/خدمتنده قوللیق ادیجی بولمه
 ترجمه: ای دل بیا من ترا نصیحت‌کنم/هرگز وطن را ترک نکن
خودت را در خدمت فرد نالایق و نامرد قرار نده/هرگز در خدمت چنین آدمی نباش


جایگاه اسب در اشعار مختومقلی:
یگیدنگ دنیا ده اوچ دیر مرادی/محبوب گرگ، یراغ گرگ، آت یاغشی
ترجمه: جوانان را سه مراد است در دنیا/اسب و محبوب و یراغ


تأثیرپذیری اشعار شاعر از آیات قرآن و احادیث رسول‌الله (ص):
یوقدان باره گتردینگ، من آنده قلینگ بولدیم/دیدینگ الست بربک، من آنده قلینگ بولدیم
ترجمه: از نیستی به هستی آوردی، من بنده تو شدم/گفتی الست بربک، من در همان حال بنده تو شدم
فرض ایلادی بیزه قادر الجبار/کیم ترک ادسه بولار بی‌دین و بدکار
ترجمه: خداوند روزه را بر بندگانش واجب کرد/کسی که آن را ترک کند، بی‌دین و بدکار شود


یکی از ارزش‌های منحصربه‌فرد دیوان اشعار مختومقلی فراغی این است که او به تمام اقشار جامعه توجه دارد و یک قشر خاصی را توصیف نمی‌کند؛ علاوه بر آن مضامین بکار رفته در اشعارش طیف وسیعی از مفاهیم را در برمی‌گیرد و بدین ترتیب به آن غنای بیشتری بخشیده و دامنه توجه مخاطبان را به خاطر گستردگی موضوع، به این شکل وسعت می‌دهد. دیگر اینکه او به ضرب‌المثل‌های رایج در بین قوم ترکمن و به‌کارگیری این ضرب‌المثل‌ها در جای‌جای اشعار خود توجه داشته که این موضوع سبب شده است که افراد بی‌سواد هم بتوانند به‌خوبی به مفاهیم اشعار وی پی برده و آن را حفظ کنند.


دیوان مختومقلی به لحاظ داشتن مفاهیم دینی و اسلامی و پند و اندرز در قالب اشعاری در خصوص امربه‌معروف و نهی از منکر، دعوت مردم به اتحاد و یکپارچگی در رشد جامعه و نشر اخلاق اسلامی تأثیرگذار است؛ علاوه بر آن در اشعارش توجه ویژه‌ای به جوانان به‌عنوان آینده‌سازان جامعه دارد، به‌طوری‌که در شرایط فعلی گرایش جوانان به دیوان اشعار شاعر روزبه‌روز بیشتر شده است.

* مریم منصوری، کارشناس ثبت آثار میراث ناملموس استان گلستان

 

برچسب ها
میراث | میراث فرهنگی | صنایع دستی | گردشگری | اداره میراث فرهنگی | خبرهای میراث فرهنگی | اخبار | جاذبه های گردشگری | خبر | توریست | گردشگر
لطفا ما را از نظر خود مطلع کنید
ارتباط با مدیر کل
رزومه مدیرکل
جهت ارتباط با ایشان ایـنـجــــا کلیک کنید

ملاقات عمومی با مدیرکل روز های سه شنبه از شروع ساعت اداری تا پایان ساعت اداری

اپلیکیشن گردشگری استان گلستان

اپلیکیشن گردشگری استان گلستان (نگارستان) معرفی جاذبه های تاریخی، فرهنگی، طبیعی و گردشگری استان گلستان را می توانید از لینک های زیر دریافت کنید

اطلاعیه و فراخوان
یادداشت ها

مشارکت در تصمیمات
سامانه ها
پیام رسان های داخلی
همراه ما باشید در پیام رسان های داخلی
سروش | گپ | آی گپ | بله
ارتباط با دستگاه

شماره تماس :
017-32261800-803
دورنگار :
017-32241180
پست الکترونیک :
info@gcth.ir
آدرس :

گرگان - خیابان امام - آفتاب پانزدهم - کوی سرچشمه - جنب امامزاده نور


نظرسنجی از محتوای پرتال

نظرشما در مورد محتوای سایت ؟


عالی
خوب
متوسط
بد


بازدیدهای سایت
تعداد افراد آنلاین : 7
بازدید امروز : 2672
بازدید دیروز : 3741
بازدید هفته : 18198
بازدید ماه : 97995
بازدید سال : 1032802

پست زمینه


اندازه فونت



اعلان ها :
در حال حاضر سایت در دسترس می باشد، در غیر این صورت اطلاع رسانی خواهد شد


الزامات قانونی :
نسخه موبایل | نقشه تارنما | RSS | دفاتر پیشخوان | حریم خصوصی | بیانیه سطح خدمات | شخصی سازی | دستورالعمل بروز رسانی سایت | راهبرد مشارکت ملی

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به سازمان میراث فرهنگی, گردشگری و صنایع دستی استان گلستان است

[ آخرین بروزرسانی چهارشنبه 10 آذر 1400 04:34 ]
ارتباط با مدیرکل و معاونین

در صورتی که نیاز به دریافت پاسخ دارید , حتما ایمیل خود را وارد نمائید تا در اولین فرصت به درخواست شما پاسخ داده شود , در غیر این صورت پیغام شما بدون پاسخ خواهد بود
*
مردمی کارکنان اداره
*